Vậy liệu Hội Đồng Thành Phố San Jose có thể có hai đại diện gốc Việt - một ở Khu 7 (Madison Nguyễn) và thêm một ở Khu 4, là chuyện phải đợi đến kết quả bầu cử đặc biệt ngày 6 tháng Ba tới đây hoặc vòng hai ngày 5 tháng Sáu, nhưng sinh hoạt chính trị của giới trẻ Việt đang trở nên sinh động hơn tại Bắc và cả Nam Cali. Lớp trẻ với học vấn thành công, ngôn ngữ thông suốt, am hiểu thể chế và văn hóa Mỹ, có thể hội nhập nhanh chóng vào cộng đồng Mỹ trong lúc vẫn giữ được bản sắc đặc biệt của người phương Đông, sẽ đóng góp nhiều cho nước Mỹ và cho việc xây dựng cộng đồng vững mạnh.

Khu Vực 4 với 98,000 cư dân bao gồm vùng Berryessa, Alviso, và North San Jose, trong đó 38,000 cử tri (khoảng 8,000 cử tri Việt) sẽ chọn một trong tám ứng viên: 1. J. Manuel Herrera, thành viên Học Khu East Side; 2. Kansen Chu, thành viên Học Khu Berryessa (http://www.kansenchu.com); 3. Rosemary Knox, nữ điều dưỡng; 4. Jim Foran, thành viên hội đồng quản trị và bảo vệ đất đai Santa Clara (http://ForanForCityCouncil.org); 5. Jacqueline Bates, chuyên viên thương vụ; 6. Andrew Andy Diaz. Hai ứng viên Việt: 7. Bryan Đỗ, thành viên Ủy Ban Thư Viện, địa ốc (http://www.bryando.com); 8. Hon Thị Liên, doanh nhân ngành thủy sản (http://honlienforcouncil.com)

Hon Liên

Khi ông Chuck Reed ra thông báo chính thức ủng hộ ứng cử viên Hon Liên đã làm nhiều người Việt ngạc nhiên. Nhưng xem kỹ lại thì với chức vụ người đứng đầu thành phố San Jose và một nghị trình làm việc dày đặc của một tân thị trưởng trong đó việc cải tổ toàn bộ City Hall là chính thì mọi quyết định, mọi câu nói đều phải được tính toán kỹ lưỡng. Do đó việc chọn Hon Liên là có chủ đích và tuy có người Việt ngỡ ngàng thì cũng có người Việt đồng tình với quyết định đó. Thông báo viết: “Hon Liên đáp ứng đầy đủ nhứt những điều kiện do ban cố vấn và tôi (Chuck Reed) đặt ra. Hon Liên được sự hậu thuẫn của các chính trị gia dòng chính, lãnh đạo các cộng đồng thiểu số cũng như ngay trong cộng đồng Việt. Sau khi cân nhắc nhiều góc cạnh, Hon Liên được đánh giá là có nhiều khả năng thắng cử hơn …”
Nguyên do nào khiến Hon Liên được sự ủng hộ của cả thị trưởng lẫn phó thị trưởng cùng nhiều giới chức khác? Người phụ nữ 41 tuổi quê Bạc Liêu cho biết:
“Nếu không có sự ủng hộ và khuyến khích tích cực của Thị Trưởng Reed, thì Hon đã không ra tranh cử vì muốn phục vụ cộng đồng có nhiều cách chứ không nhứt thiết phải ngồi vào nghế nghị viên mới làm được.”
Liên Thị Hon với tên khai sinh Việt là Liên Thị Phụng giải bày rằng đã làm rất nhiều và thầm lặng từ nhiều năm nay. Bà nói rằng “chỉ cần người dân nhận được những sự giúp đỡ đó là đủ,” nhưng khi ông Reed đốc thúc ra giúp ông hoàn thành công tác trong City Hall thì bà đã suy nghĩ lại:
“Trong tám người ông đã chọn Hon Liên vì tin tưởng vào khả năng tiếp nối những gì ông đã làm cho Khu 4 thì đó là niềm hãnh diện đặc biệt khiến Hon Liên quyết định ra tranh cử.”

Tuy nhiên nếu Hon Liên được giới doanh nhân hay người Mỹ biết nhiều thì người Việt chỉ biết khi bà ứng cử vào học khu Berryessa năm 2006. Bà giải thích:
“Hon Liên là thành viên hội đồng quản trị và thủ quỹ của Lincoln Law School, của bệnh viện Nhi Đồng Silicon Valley, hội viên Rotary San Jose, và 18 nằm làm Tổng Giám Đốc công ty hải sản Sunnyvale Seafood Corp (nay đã nhượng lại cho người anh) với thương vụ lên đến 60 triệu đô la đã giúp Hon Liên có nhiều kinh nghiệm về quản trị, điều hành và quan trọng hơn cả là nắm giữ về ngân sách.”
Bà cho biết cân bằng ngân sách trong lúc kinh tế khó khăn, điều hành quỹ để công nhân có đầy đủ lương, làm công tác thiện nguyện giúp trẻ em tàn tật, xây trường trên toàn thế giới thông qua Rotary Club là những chuyên môn mà bà đã làm từ nhiều năm nay, kể cả vận động quyên góp xe lăn cho người tàn tật tại Việt Nam.
“Những kinh nghiệm đó rất cần thiết cho thành phố San Jose và có lẽ vì vậy ông Reed đã khuyến khích Hon Liên ra tranh cử.”
Khu 4 và cả San Jose đều muốn mở mang và phát triển thêm nữa và theo lời Hon Liên, bà biết cách lôi cuốn thêm doanh nghiệp đến đầu tư và làm cho thành phố phồn thịnh hơn để từ đó thành phố có ngân sách chi tiêu như tuyển thêm nhân viên cảnh sát, nhân viên cứu hỏa …

Bryan Đỗ

Bryan Đỗ Thành Công, 32 tuổi, là một khuôn mặt trẻ quen thuộc của cộng đồng Việt, nổi bật kể từ khi anh tham gia nhóm vận động lấy tên Việt cho thư viện nay nằm trên đường Tully. Từ đó người ta thấy anh xuất hiện trong hầu hết các sinh hoạt của người Việt, kể cả đứng ra vận động tranh cử thành công cho Nguyễn Lân, nay là Phó Chủ Tịch Hội Đồng Quản Trị Học Khu East Side Union. Tính tình vui vẻ, hay cười, xốc vác và năng động, khiến anh gây được nhiều cảm tình tốt. Người ta chờ đợi anh ra ứng cử một chức vụ dân cử từ lâu, nhưng dường như thời cơ chỉ đến vào lúc này khi chiếc ghế đại diện Khu 4 bị bỏ trống.

Trả lời câu hỏi tại sao ra ứng cử nghị viên, Bryan Đỗ đáp:
“Sau một thời gian đi sát với cư dân San Jose, Bryan thấy rằng có nhiều việc cần phải làm và phải làm ngay nhưng nếu chỉ chạy vòng ngoài thì mọi việc hoàn toàn ngoài tầm tay. Nhu cầu của cư dân San Jose bao gồm District 4 ngày càng nhiều, trong khi ngân sách bị eo hẹp do đó một nghị viên hiểu biết về tình hình khiếm hụt ngân sách mà vẫn phải đối phó và vẫn tăng cường thêm dịch vụ là điều hết sức quan trọng. An toàn công cộng (public safety) không chỉ là vấn đề băng đảng, cảnh sát, mà còn có vấn đề cứu hỏa, cấp cứu y khoa là nhu cấp thiết trong sinh hoạt thường ngày. Bryan tin rằng với kinh nghiệm sẵn có, Bryan đủ khả năng để đứng ra lãnh trách nhiệm này.”
Anh nhấn mạnh rằng các dịch vụ neighborhood services như thư viện, siêu thị, nhà hàng ăn, gây tiếng ồn trong xóm, rác rưởi là những quan tâm của cư dân địa phương.
“Các buổi sinh hoạt khu vực hàng tuần, hàng tháng là nơi để lắng nghe tiếng nói của cư dân, những ưu tư cùng đề nghị và Bryan cam kết sẽ lắng nghe mọi tiếng nói để giúp họ giải quyết.”
Giải thích lý do không khởi đầu bằng cách ứng cử vào học khu như nhiều người hay làm, Bryan cho biết anh có nhiều khả năng điều hành và quyết định trong các dịch vụ công cộng, phát triển gia cư, nâng cao thu nhập, sử dụng đất đai, an toàn công cộng và anh muốn phát huy khả năng đó. Anh cho biết từng đóng góp cho cộng đồng, từ thông dịch giấy tờ, bảo vệ quyền lợi của giới tiểu thương, đòi hỏi công bằng khi người dân thuộc mọi sắc dân va chạm với chính quyền.

Tại sao cử tri phải chọn ứng viên Bryan Đỗ?
Anh giải thích: “Cử tri khi đến phòng phiếu đều muốn chọn một ứng viên độc lập, không bị ảnh hưởng của bất cứ thế lực đảng phái, nghiệp đoàn lao động hay giới chức nào. Và Bryan là một người độc lập, không dựa vào sự hậu thuẫn của bất cứ nhóm hay nhân vật nào mà hoàn toàn đứng riêng rẽ do đó được người dân tin tưởng hơn và có thể đóng góp hoàn toàn cho cộng đồng địa phương đúng theo nhu cầu của họ.”
Anh cho hay đã thường xuyên đến trực tiếp với cư dân Khu 4 để chuyện trò tìm hiểu các mối quan tâm của họ, đồng thời cũng có nhiều kinh nghiệm đấu tranh:
“Bryan có nhiều kinh nghiệm đứng trước Hội Đồng Thành Phố đòi hỏi quyền lợi, đòi hỏi công bằng từ khi chỉ là một dân thường từ trước năm 2000.”
Với quá trình quản trị dự án trên 10 năm và luôn hoàn tất đúng hẹn với kết quả tốt cùng với việc thành lập cơ sở làm ăn tư khi mới 20 tuổi, và những việc làm phụ như kèm học sinh, giúp người vô gia cư … đã cho anh những kinh nghiệm sống cần thiết khi đại diện cho một khu dân cư thuộc thành phố San Jose.

Chọn Ai

Cho dù cử tri Khu 4 chọn ai làm đại diện thì với ông Ryan Nguyễn Hubris, thành viên hội đồng quản trị Viet Heritage Society, đây là một bước đi lớn trong hội nhập xã hội Mỹ:
“Cũng như với Madison Nguyễn và Linda Nguyễn trước đây, việc Hon Liên và Bryan Đỗ ra ứng cử nghị viên lần này cho thấy cộng đồng Việt ngày càng trưởng thành hơn về chính trị. Thật là điều đáng mừng khi người Mỹ gốc Việt đứng ra nắm giữ các chức vụ có tính cách quyết định chính sách cho thành phố.”
Trong khi hai ứng viên Việt được xem là vượt lên trên các đối thủ, thì luật sư Liêm cho rằng tiểu sử của hai người này còn quá ngắn và khó có thể đánh bại hết để cùng vào vòng hai, vì cả hai sẽ bị chia phiếu và tạo cơ hội cho ứng viên khác vươn lên.
“Người thắng cử dù là Hon Liên hay Bryan Đỗ cũng sẽ làm tốt, sẽ học nhanh, sẽ chứng tỏ khả năng của mình.”
Cả hai ứng viên đều khẳng định với OneViet về ưu tiên hàng đầu của District 4 là phát triển kinh tế, mang lại phồn vinh cho khu vực cùng lúc phải điều hành công tác thành phố một cách trong sáng và cởi mở.
Hỏi về khả năng thắng cử Bryan Đỗ nói: “Không ai được nhiều hậu thuẫn của cư dân Khu Vực 4 bằng Bryan,” trong khi phụ nữ họ Liên đoan chắc “Hon Liên tin rằng sẽ thắng ngay vòng đầu.”