The Hanging Tree

Trong một bài báo đăng trên tờ Mercury News số Chủ Nhật 30 tháng Chín, 2007 ký giả Scott Herhold có chụp hình cây sồi này và cho biết vị trí của nó ở “phía Nam trên đường mòn Mine Hill và đường Guadalupe” (South on Mine Hill and Guadalupe Road) và “phía Bắc của lò luyện Rotary” (North of Rotary furnace).

Ngày Chủ Nhật 28 tháng Mười vừa qua, với những chi tiết kể trên, và tấm bản đồ Almaden Quick Silver county park trên tay, tôi hăng hái lên đường. Almaden Quick Silver là một trong những county park đẹp nhất vùng này, tôi đã đi bộ ở đây khá nhiều lần, và lần này sẽ cố tìm ra cây treo cổ. Thật quá chủ quan! Đến nơi, mở bản đồ ra mới biết chỉ dẫn của ký giả Herhold không chính xác: bản đồ chỉ ghi nhận đường mòn Guadalupe (Guadalupe trail), không hề có đường Guadalupe (Guadalupe Road). Đường mòn Mine Hill gặp đường mòn Guadalupe ở cách xa lò luyện Rotary hàng chục dặm về phía Tây Bắc. Tôi quyết định tập trung việc tìm kiếm ở quanh khu vực phía Bắc của lò luyện Rotary.

Từ bãi đậu xe ở cửa Hacienda trên đường Almaden, đi bộ ngược lên Deep Gulch trail và sau gần nửa giờ leo dốc, tôi đến được English Camp, nơi còn di tích của đoàn Thanh Niên Xây Dựng tham gia công tác làm đường thời khủng hoảng kinh tế thập niên 1930. Qua khỏi English Camp, tôi tiến vào đường mòn Mine Hill, rồi vòng qua đường mòn Castillero. Trời nắng ấm, cảnh đồi núi hoang sơ, vắng lặng. Vùng này có sư tử núi (mountain lion), nhưng may quá không gặp con nào; trên đường đi có chim chóc, nai, một con mèo rừng (bob cat) lớn cỡ con chó trung bình, và khá nhiều hoa dại, nhưng tôi chỉ chú ý tìm cây sồi có dáng rất độc đáo mà ký giả Herhold đã ghi lại được trong tấm hình đăng kèm bài báo. Giống sồi có khoảng 200 chủng loại khác nhau, gỗ cứng, chắc, hầu hết có thân quằn quại, khắc khổ, dáng ngả nghiêng, hùng vĩ, nếu cần treo cổ thì khó có giống cây nào thích hợp hơn. Tuy vậy, khi đi xuống tận lò luyện Rotary, qua rất nhiều cây sồi, nhưng cây sồi treo cổ vẫn không thấy tăm hơi. Thất vọng, tôi dừng nghỉ chân trước lò luyện Rotary đổ nát. Nơi đây, gần một thế kỷ trước, là mỏ thủy ngân lớn nhất Mỹ châu, và lò luyện Rotary là một phát minh mới nhất trong kỹ nghệ khai thác thủy ngân.

Cây Sồi Treo Cổ

Trời trong xanh, gió mát làm cho có cảm giác rất dễ chịu mặc dù đang đổ mồ hôi sau hơn hai giờ đồng hồ đi bộ trên những đường mòn quanh co, dốc lên dốc xuống trong vùng đồi Almaden. Đang phân vân chưa biết nên đi tiếp hướng nào, hay đi về, bỗng dưng trong tầm mắt phía xa, hướng tây nam, cách bảng chỉ dẫn sự tích lò luyện Rotary khoảng hơn 100 mét, bỗng hiện ra một cây sồi có nhánh thân mọc nghiêng gần song song mặt đất. Hồi hộp tiến lại gần và thế là tôi đã tìm ra cây sồi treo cổ.

Lúc đó đã khoảng 5 giờ chiều, mặt trời đã ngả về Tây, để chụp hình khỏi chói nắng, tôi phải bước qua bên kia, ngay phía dưới nhánh cây mọc ngang song song với mặt đất. Tôi hình dung cái xác tên phạm nhân treo tòn ten, cặp chân lủng lẳng ở đây, ngay chỗ tôi đang bước qua, và chung quanh là đám đông cô hồn đang ồn ào quan sát, chửi rủa, ném đá… cảnh tượng diễn ra trong một buổi chiều tà, thật là ghê rợn.

Nếu bạn cũng tò mò giống, muốn đi xem cây treo cổ, bạn không nên đi theo chỉ dẫn mơ hồ của ký giả Herhold. Cách dễ nhất là đậu xe ở cổng Hicks/Wood Road (bên cạnh bãi đậu xe của Sierra Azul Open Space Preserve), trên đường Hicks, cách cổng Hacienda khoảng 3 dặm. Từ đây đến lò luyện Rotary, chỉ 1.4 dặm (đường mòn Wood Road). Bạn sẽ đến cây sồi treo cổ trước khi đến lò luyện Rotary. Cây mọc sát bên đường mòn, và bạn sẽ thấy nó từ xa.

Còn một cách khác xem cây treo cổ dễ hơn nhiều: sau khi lặn lội gần nửa ngày trời trong Quick Silver county park, tìm được cây treo cổ, tôi gọi điện thoại kể lại cho cô con gái, một cô giáo dạy học ở Ashville, North Carolina và hẹn lần tới về thăm nhà sẽ dẫn đi bộ đến đây. Con gái tôi cũng thích đi bộ, nhưng nghe nói đi xem cây treo cổ thì cô ta có vẻ không hào hứng chút nào. Cô trả lời “Sao Ba đi mất công vậy? Ba ra công viên Saint James ở downtown San Jose cũng có cây treo cổ cho Ba coi kìa !!!”